MARIEN LEVEN & BIODIVERSITEIT: De Parapandolo

Plesionika Narval; Parapandolo.

Van de vele duikstekken die je kunt bezoeken in het Beschermd Marien Gebied van Ustica, is er een in het zuidwestelijke deel van het eiland die al enige tijd mijn aandacht trekt, namelijk de zogenaamde “Grotta dei Gamberi” (Garnalengrot). Binnenin deze grot, tussen de vele diersoorten die er te vinden zijn, is er één die in grote aantallen aanwezig is en elke kleine spleet van de grot bevolkt: de Parapandolo. In dit blog wil ik graag, op mijn eigen manier, een aantal kenmerken en wetenswaardigheden over de parapandolo “Plesionika narval” beschrijven.

Beschrijving van de Parapandolo

De parapandolo is, zoals elke garnaal, een decapode, uit de onderorde van de zwemmende tienpotigen. Hij heeft 10 loopoten, of pereiopoden. De parapandolo wordt gekenmerkt door een bleekrode kleur met rode en witte lengtestrepen over de hele lengte van het lichaam; de poten en de antennes zijn felrood van kleur. De twee voorste antennes zijn langer dan zijn lichaam en de voorste poten zijn langer dan de achterste. Het lichaam kan tot 16 cm lang worden en is verdeeld in drie delen: kop, borststuk en achterlijf, bedekt met een hard exoskelet als bescherming. De rostrum (de uitsteeksel aan de voorkant van het pantser) van de parapandolo is heel lang en dun en telt 60 boventanden en 50 ondertanden.

Habitat van de Parapandolo

De garnaal plesionika narval is een soort die voorkomt in de Atlantische Oceaan en de Middellandse Zee. Omdat het een lichtschuwe soort is, leeft hij op grote diepte, tot wel 900 meter, op zandbodems of in grotten op ondiepere diepten. In het Beschermd Marien Gebied van Ustica kunnen we hem op verschillende duikstekken tegenkomen, vooral tijdens de duik in de Grotta dei Gamberi, waaraan hij trouwens zijn naam dankt.

Voeding van de Parapandolo

De parapandolo is vrijwel alleseter, wat betekent dat hij zich voedt met andere ongewervelde dieren of andere dieren die al dood of stervende zijn, maar hij kan zich ook voeden met plantaardig materiaal. De parapandolo kan de aanwezigheid van prooien waarnemen dankzij zijn voorste antennes, die trillingen registreren, en zodra hij zijn maaltijd heeft gevonden, begint hij dankzij zijn scherpe tanden met het fijnmalen ervan.

Voortplanting van de Parapandolo

De voortplanting van de garnaal plesionika narval vindt plaats door bevruchting direct na de paring. Tijdens de paring plaatst het mannetje zijn buik boven die van het vrouwtje, dat het zaad opvangt in speciale zakjes. Naarmate de eitjes worden bevrucht, worden ze afgezet in de staartwaaier van het vrouwtje, waar ze blijven tot ze uitkomen. Het uitkomen duurt van enkele weken tot enkele maanden, afhankelijk van de watertemperatuur. De jonge parapandolo’s lijken bij hun geboorte niet volledig op het volwassen dier, omdat ze larvale vormen aannemen die vaak sterk afwijken van hun uiteindelijke vorm. De parapandolo kan zich meerdere keren per jaar voortplanten, maar de paring vindt voornamelijk plaats tussen de lente en de herfst, vaak in de maand maart.

Levensduur van de Parapandolo

De levensduur van een garnaal plesionika narval is relatief lang, mogelijk tot wel 7 jaar. De parapandolo heeft echter veel vijanden: van de mostelvis tot de mens. De garnaal plesionika narval staat namelijk regelmatig op het menu van restaurants. Zijn levensduur hangt dus ook af van het gebied waarin hij leeft, waarbij een beschermd marien gebied bijdraagt aan het behoud van deze soort.

Wetenswaardigheden over de Parapandolo

– Tijdens de groei verliest de garnaal plesionika narval meerdere keren zijn oude pantser en krijgt hij een nieuw pantser. Dit proces wordt “vervelling” genoemd en gebeurt omdat het exoskelet een starre structuur heeft. De weefsels erbinnen groeien echter mee naarmate het dier voedsel opneemt, tot het punt waarop het niet meer in het oude pantser past en het dus vervangt, vooral in de eerste levensstadia, wanneer de groei het snelst is.

– De parapandolo wordt vaak aangetroffen in de holen van murenen, waar hij in symbiose met hen leeft. Hij biedt een schoonmaakdienst door alle voedselresten op te eten.

– De vrouwtjes parapandolo dragen tussen de 1000 en 9000 eitjes onder hun staart gedurende bijna twee maanden voordat ze uitkomen. Ze zijn goed herkenbaar aan de paarsachtige eitjes die zich onder hun lichaam bevinden.

Op welke duikstekken kunnen we de Parapandolo tegenkomen?

De garnaal plesionika narval is een lichtschuwe soort die op grote diepte of in grotten leeft. Er zijn duikstekken waar je ze gemakkelijker kunt tegenkomen, zoals bijvoorbeeld:

In het Beschermd Marien Gebied van Ustica:

In het Beschermd Marien Gebied van Isola delle Femmine:

duikstek Canaloni

Om sommige van deze duikstekken te bezoeken is ervaring en een specifieke opleiding vereist; zo moet je bijvoorbeeld PADI TEC Deep Diver zijn om de beroemde Grotta dei Gamberi van Ustica te ontdekken en duizenden van deze garnaaltjes te bewonderen die elke wand van de grot bedekken.

Andrea Denaro

PADI Divemaster in Training